Bài giảng môn Toán 7 - Chương V - Bài 1: Thu thập, phân loại và biểu diễn dữ liệu (3 tiết)

 7th Grade
 CHÀO MỪNG CÁC EM 
ĐẾN VỚI BUỔI HỌC HÔM NAY! 
 WELCOME TO OUR SCHOOL! KHỞI ĐỘNG
 Làm thế nào để biểu diễn 
 dữ liệu đã được thu thập 
 và phân loại? BÀI 1: 
THU THẬP, PHÂN LOẠI VÀ 
 BIỂU DIỄN DỮ LIỆU 
 (3 TIẾT) NỘI DUNG
01
 THU THẬP VÀ PHÂN LOẠI DỮ LIỆU 
02 TÍNH HỢP LÍ CỦA DỮ LIỆU
03 MÔ TẢ VÀ BIỂU DIỄN DỮ LIỆU TRÊN 
 CÁC BẢNG, BIỂU ĐỒ. THU THẬP, PHÂN LOẠI VÀ 
01
 BIỂU DIỄN DỮ LIỆU HĐ1 Đọc kĩ các nội dung sau:
 .
Lớp trường lớp 7D thu thập thông tin về Hãy cho biết các thông 
Tổ 1 được những dữ liệu thống kê sau: tin mà lớp trưởng lớp 7D 
§ Tổ I gồm 10 bạn, đó là: An, Bích, đã thu thập được từ tổ 1 
 Châu, Chung, Dung, Dương, Quỳnh, 
 Sơn, Thùy, Việt. Theo em có thể phân loại 
§ Số đo chiều cao (theo đơn vị xăng - ti các thông tin thu thập được 
 – mét) của mười bạn đó lần lượt là: 
 thành các nhóm dữ liệu 
 153, 150, 154, 151, 152, 152, 154, 
 như thế nào?
 156, 155, 154. Nhận xét:
 Trong các dữ liệu thống kê thu thập được, 
 có những dữ liệu thống kê là số (số liệu) 
 nhưng cũng có những dữ liệu thống kê 
 không phải là số. Ví dụ 1
 Kết quả thu thập thông tin về các môn thể thao ưa thích của 
 các học sinh khối lớp 7 ở một trường THCS như sau:
 Ø Các môn thể thao ưa thích là: Cầu lông, Bóng bàn, Bóng 
 chuyền, Bóng đá.
 Ø Số lượng học sinh ưa thích mỗi môn thể thao đó lần lượt 
 là: 50, 30, 40, 80.
Trong hai loại dữ liệu thống kê thu thập được ở trên, dữ liệu thống 
kê nào là số liệu? Dữ liệu thống kê nào không phải là số liệu? Ví dụ 1
Kết quả thu thập thông tin về các môn thể thao ưa thích của 
các học sinh khối lớp 7 ở một trường THCS như sau:
Ø Các môn thể thao ưa thích là: Cầu lông, Bóng bàn, Bóng 
 chuyền, Bóng đá.
 Không phải dãy số liệu
Ø Số lượng học sinh ưa thích mỗi môn thể thao đó lần lượt 
 là: 50, 30, 40, 80. 
 Dãy số liệu 02
 TÍNH HỢP LÍ 
CỦA DỮ LIỆU HĐ2 Đọc kĩ các nội dung sau:
Sau khi thu thập, tổ chức, phân loại dữ liệu, ta cần xem xét tính 
hợp lí của những dữ liệu thống kê đó, đặc biệt chỉ ra được 
những dữ liệu không hợp lí. Ta có thể dựa trên những tiêu chí 
toán học đơn giản để thực hiện điều đó.
 Khi thu thập, tổ chức, phân loại dữ liệu cần lưu 
 ý những điều gì?
 Khi thu thập, tổ chức, 
 phân loại dữ liệu cần 
 lưu ý những điều gì? Ví dụ 2
Đông Nam Bộ là vùng kinh tế phát triển của Tỉ lệ tăng 
 Tình/ Thành phố
Việt Nam có dân số đông. Bạn Hạnh ghi lại dân số (%)
số liệu từ trang web về tỉ lệ Bà Rịa – Vũng Tàu 1, 22
tăng dân số của các tỉnh/ thành phố vùng Bình Phước 1,31
Đông Nam Bộ năm 2019 như Bảng 1. Bạn 
 Bình Dương 14,74
Hạnh đã ghi nhầm số liệu của một tỉnh/ thành 
phố trong bảng đó. Theo em, bạn Hạnh ghi Đồng Nai 1,92
nhầm số liệu của tỉnh/ thành phố nào? Biết Tây Ninh 0,95
rằng tỉ lệ tăng dân số năm 2019 của các tỉnh/ 
 TP. Hồ Chí Minh 2,21
thành phố ở Việt Nam đều dưới 6% Tỉ lệ tăng 
 Ví dụ 2 Tình/ Thành phố
 dân số (%)
Trả lời: Bà Rịa – Vũng Tàu 1, 22
 Số liệu tỉ lệ tăng dân số của tỉnh Bình Phước 1,31
 Bình Dương đã bị ghi nhầm vì tỉ Bình Dương 14,74
 lệ tăng dân số của các địa 
 Đồng Nai 1,92
 phương đều dưới 6%.
 Tây Ninh 0,95
 TP. Hồ Chí Minh 2,21 Ví dụ 3
 Trong cuộc thi chạy cự li 100m của học sinh nam nhân ngày Thể thao Việt Nam 
 27/3, có năm học sinh An, Bình, Cường, Dũng, Đông tham gia với kết quả chạy 
 được thống kê như sau:
 Học sinh An Bình Cường Dũng Đông
 Thời gian 
 14,6 15,7 14 9,1 14,2
 (giây)
Khi xem lại kết quả, ban tổ chức nhận ra có thể đã ghi nhầm số liệu của một học sinh.
a) Ban tổ chức có thể đã ghi nhầm số liệu của học sinh nào?
b) Hãy chỉ ra cách chọn một học sinh chạy nhanh nhất để dự thi cấp liên trường. Ví dụ 3
 Học sinh An Bình Cường Dũng Đông
 Thời gian 
 14,6 15,7 14 9,1 14,2
 (giây)
Trả lời:
a) Kết quả của bạn Dũng có thể sai vì kỉ lục thế giới chạy cự li 100m nam có thời 
 gian vẫn lớn hơn 9,1 giây. 
b) Nếu không tính bạn Dũng thì bạn Cường chạy nhanh nhất. Chọn một thời điểm 
 phù hợp để hai bạn Cường và Dũng cùng chạy, nếu ai chạy nhanh hơn thì chọn 
 người đó dự thi cấp liên trường. Dựa vào dữ liệu thống kê, ta có thể tìm ra những 
thông tin hữu ích và rút ra kết luận về tính hợp lí của 
dữ liệu và tính hợp lí của kết quả thống kê. 03
MÔ TẢ VÀ BIỂU DIỄN DỮ LIỆU 
 TRÊN CÁC BẢNG, BIỂU ĐỒ Nhắc lại các dạng bảng, biểu 
đồ đã được học ở lớp 6 dùng 
để mô tả và biểu diễn dữ liệu. Biểu đồ cột ở Hình 1 biểu diễn tổng doanh thu du lịch (ước đạt) của 
 HĐ3
 tỉnh Khánh Hoà trong các năm 2016, 2017, 2018, 2019, 2020.
a) Nêu cách xác định tổng doanh thu du lịch của tỉnh Khánh Hoà trong mỗi năm từ 
 2016 đến 2020.
b) Tìm hiểu nguyên nhân và nêu một vài lí do vì sao tổng doanh thu du lịch của tỉnh 
 Khánh Hoà trong năm 2020 giảm so với năm 2019. HĐ3
 a) Tổng doanh thu của tỉnh Khánh Hòa trong mỗi năm từ 2016 đến 
 2020 lần lượt là: 12 929,7 tỉ đồng; 17 300 tỉ đồng; 21 819,6 tỉ đồng; 27 
 100 tỉ đồng; 6 946,2 tỉ đồng. 
 b) Nguyên nhân khiến tổng doanh thu du lịch của tỉnh Khánh Hòa trong 
 năm 2020 giảm so với năm 2019: do ảnh hưởng của đại dịch Covid – 
 19 kéo dài và diễn biến phức tạp.