Bài giảng Vật lí 7 - Bài 3: Ứng dụng định luật truyền thẳng của ánh sáng - Nguyễn Văn Khiêm

 ChàoChào mừngmừng quýquý thầythầy côcô đếnđến chấmchấm thithi
 ThiếtThiết kếkế bàibài giảnggiảng điệnđiện tửtử
 MÔN: VẬT LÝ - LỚP 7
 Người dự thi: NGUYỄN VĂN KHIÊM
 Đơn vị: Trường THCS Điền Hải B ỨNGỨNG DỤNGDỤNGBÀI ĐỊNHĐỊNH3: LUẬTLUẬT TRUYỀNTRUYỀN THẲNGTHẲNG CỦACỦA ÁNHÁNH SÁNGSÁNG
 I. Bóng tối – Bóng nửa tối
 1. Thí nghiệm 1: Hãy quan sát và lắp sơ đồ như hình 3.1
 C1:C1: Phần Hãy chỉmàu ra đen trên hoàn màn toàn chắn không vùng nhậnsáng, đượcvùng ánhtối. sángGiải thíchtừ nguồn vì sao tới cácvì ánh vùng 
 đósáng lại thuyền tối hoặc theo sáng? đường thẳng, bị vật chắn chặn lại.
 Nhận xét: Trên màn chắn đặt phía sau vật cản có một vùng không nhận được 
 ánh sáng từ nguồn tới gọi là bóng tối.
 Miếng bìa
 Màng chắn
 Hình 3.1 ỨNGỨNG DỤNGDỤNGBÀI ĐỊNHĐỊNH3: LUẬTLUẬT TRUYỀNTRUYỀN THẲNGTHẲNG CỦACỦA ÁNHÁNH SÁNGSÁNG
 I. Bóng tối – Bóng nửa tối
 1. Thí nghiệm 1:
 Nhận xét: Trên màn chắn đặt phía sau vật cản có một vùng không nhận được 
 ánh sáng từ nguồn tới gọi là bóng tối.
 2. Thí nghiệm 2: Hãy quan sát và lắp sơ đồ như hình 3.2.
 C2:-Nhận Trên Hãy xét:màng chỉ ra chắn: trên mànVùng chắn 1 là vùngvùng nàotối là bóng 
 tối,- vùngTrên nàomàng được chắn: chiếu Vùng sáng 3 được đầy đủ?chiếu Nhận đầy xétđủ. độ 
 sáng Trêncủa vùngmàn chắncòn lại đặt so phía với sauhai vùngvật cản trên có và vùng giải chỉ nhận được
 - Trên màng chắn: Vùng 2 chỉ nhận một phần của 
 thích ánh vì sáng sao cótừ ... .sựmột khác phần nhau của đó?nguồn sáng tới gọi là bóng nửa tối.
 nguồn sáng nên không sáng bằng vùng 3.
 1
 2
 3
 Hình 3.2 ỨNGỨNG DỤNGDỤNGBÀI ĐỊNHĐỊNH3: LUẬTLUẬT TRUYỀNTRUYỀN THẲNGTHẲNG CỦACỦA ÁNHÁNH SÁNGSÁNG
 I. Bóng tối – Bóng nửa tối
 1. Thí nghiệm 1:
 Nhận xét: Trên màn chắn đặt phía sau vật cản có một vùng không nhận được 
 ánh sáng từ nguồn tới gọi là bóng tối.
 2. Thí nghiệm 2: Hãy quan sát và lắp sơ đồ như hình 3.2.
 Nhận xét:: Trên màn chắn đặt phía sau vật cản có vùng chỉ nhận được ánh sáng từ 
 một phần của nguồn sáng... . tới gọi là bóng nửa tối.
 II. Nhựt thực – nguyệt thực: Trái đất chuyển động quanh Mặt trời Mặt trăng chuyển động quanh Trái đất HIỆN TƯỢNG NHẬT THỰC
 Vùng bóng nửa tối
 Vùng bóng tối
 Thế nào gọi là: Nhật thực toàn phần và nhật thực một phần? 
 -> Khi Mặt Trăng nằm trong khoảng từ Mặt Trời đến Trái Đất 
thì trên Trái Đất xuất hiện bóng tối và bóng nửa tối. Đứng ở chỗ 
bóng tối, không nhìn thấy Mặt Trời, ta gọi là có nhật thực toàn 
phần. Đứng ở chỗ bóng nửa tối, nhìn thấy một phần Mặt Trời, 
ta gọi là có nhật thực một phần. ỨNGỨNG DỤNGDỤNGBÀI ĐỊNHĐỊNH3: LUẬTLUẬT TRUYỀNTRUYỀN THẲNGTHẲNG CỦACỦA ÁNHÁNH SÁNGSÁNG
 I. Bóng tối – Bóng nửa tối
 1. Thí nghiệm 1:
 Nhận xét: Trên màn chắn đặt phía sau vật cản có một vùng không nhận được 
 ánh sáng từ nguồn tới gọi là bóng tối.
 2. Thí nghiệm 2: Hãy quan sát và lắp sơ đồ như hình 3.2.
 Nhận xét:: Trên màn chắn đặt phía sau vật cản có vùng chỉ nhận được ánh sáng từ 
 ... .một phần của nguồn sáng tới gọi là bóng nửa tối.
 II. Nhật thực – nguyệt thực:
 1. Nhật thực: Khi Mặt Trăng nằm trong khoảng từ Mặt Trời đến Trái Đất 
 thì trên Trái Đất xuất hiện bóng tối và bóng nửa tối. Đứng ở chỗ bóng tối, 
 không nhìn thấy Mặt Trời, ta gọi là có nhật thực toàn phần. Đứng ở chỗ 
 bóng nửa tối, nhìn thấy một phần Mặt Trời, ta gọi là có nhật thực một 
 phần. HIỆN TƯỢNG NGUYỆT THỰC
 3
 2
 A 1
 Khi nào có hiện tượng nguyệt thực? 
 -> Mặt Trời chiếu sáng Mặt Trăng. Đứng trên Trái Đất, về ban 
đêm, ta nhìn thấy Mặt Trăng sáng vì có ánh sáng phản chiếu từ 
Mặt Trăng. Bởi thế, khi Mặt Trăng bị Trái Đất che không được 
Mặt Trời chiếu sáng nữa,lúc đó ta không nhìn thấy Mặt Trăng. 
Ta nói là có nguyệt thực. NguyƯt thùc
 9/11/2003 ỨNGỨNG DỤNGDỤNGBÀI ĐỊNHĐỊNH3: LUẬTLUẬT TRUYỀNTRUYỀN THẲNGTHẲNG CỦACỦA ÁNHÁNH SÁNGSÁNG
 I. Bóng tối – Bóng nửa tối
 1. Thí nghiệm 1:
 Nhận xét: Trên màn chắn đặt phía sau vật cản có một vùng không nhận được 
 ánh sáng từ nguồn tới gọi là bóng tối.
 2. Thí nghiệm 2: Hãy quan sát và lắp sơ đồ như hình 3.2.
 Nhận xét: Trên màn chắn đặt phía sau vật cản có vùng chỉ nhận được ánh sáng từ 
 một phần của nguồn sáng... . tới gọi là bóng nửa tối.
 II. Nhựt thực – nguyệt thực:
 1. Nhật thực: Khi Mặt Trăng nằm trong khoảng từ Mặt Trời đến Trái Đất thì trên 
 Trái Đất xuất hiện bóng tối và bóng nửa tối. Đứng ở chỗ bóng tối, không nhìn thấy 
 Mặt Trời, ta gọi là có nhật thực toàn phần. Đứng ở chỗ bóng nửa tối, nhìn thấy một 
 phần Mặt Trời, ta gọi là có nhật thực một phần.
 2. Nguyệt thực: Khi Mặt Trăng nằm trong khoảng từ Mặt Trời đến Trái Đất thì 
 trên Trái Đất xuất hiện bóng tối và bóng nửa tối. Đứng ở chỗ bóng tối, không nhìn 
 thấy Mặt Trời, ta gọi là có nhật thực toàn phần. Đứng ở chỗ bóng nửa tối, nhìn thấy 
 một phần Mặt Trời, ta gọi là có nhật thực một phần.
 III. Vận dụng: III. Vận dụng:
 C5: Làm lại thí nghiệm ở hình 3.2. Di chuyển miếng bìa từ từ lại gần màn chắn. 
 Quan sát bóng tối và bóng nửa tối trên màn, xem chúng thay đổi như thế nào? 
 -> Khi miếng bìa lại gần màn chắn hơn thì bóng tối và bóng nửa tối đều thu 
hẹp lại hơn. Khi miếng bìa gần sát màn chắn thì hầu như không còn bóng nửa tối 
nửa, chỉ còn bóng tối rõ nét.
 C6: Ban đêm, dùng một quyển vở che kín bóng đèn dây tóc đang sáng, trên bàn 
sẽ tối, có khi không thể đọc sách được. Nhưng nếu dùng quyển vở che đèn ống thì 
ta vẫn đọc sách được. Giải thích vì sao lại có sự khác nhau đó?
 -> Khi dùng một quyển vở che kín bóng đèn dây tóc đang sáng, bàn nằm trong 
vùng bóng tối sau quyển vở, không nhận được ánh sáng từ đèn truyền tới nên ta 
không thể đọc sách được.
 -> Dùng quyển vở không che kín được đèn ống, bàn nằm trong vùng bóng tối 
sau quyển vở, nhận được một phần ánh sáng của đèn truyền tới nên ta vẫn đọc 
sách được. ỨNGỨNG DỤNGDỤNGBÀI ĐỊNHĐỊNH3: LUẬTLUẬT TRUYỀNTRUYỀN THẲNGTHẲNG CỦACỦA ÁNHÁNH SÁNGSÁNG
 I. Bóng tối – Bóng nửa tối
 1. Thí nghiệm 1:
 Nhận xét: Trên màn chắn đặt phía sau vật cản có một vùng không nhận được 
 ánh sáng từ nguồn tới gọi là bóng tối.
 2. Thí nghiệm 2:
 Nhận xét: Trên màn chắn đặt phía sau vật cản có vùng chỉ nhận được ánh sáng từ 
 ... .một phần của nguồn sáng tới gọi là bóng nửa tối.
 II. Nhựt thực – nguyệt thực:
 1. Nhật thực: Khi Mặt Trăng nằm trong khoảng từ Mặt Trời đến Trái Đất thì trên 
 Trái Đất xuất hiện bóng tối và bóng nửa tối. Đứng ở chỗ bóng tối, không nhìn thấy 
 Mặt Trời, ta gọi là có nhật thực toàn phần. Đứng ở chỗ bóng nửa tối, nhìn thấy một 
 phần Mặt Trời, ta gọi là có nhật thực một phần.
 2. Nguyệt thực: Khi Mặt Trăng nằm trong khoảng từ Mặt Trời đến Trái Đất thì 
 trên Trái Đất xuất hiện bóng tối và bóng nửa tối. Đứng ở chỗ bóng tối, không nhìn 
 thấy Mặt Trời, ta gọi là có nhật thực toàn phần. Đứng ở chỗ bóng nửa tối, nhìn thấy 
 một phần Mặt Trời, ta gọi là có nhật thực một phần.
 III. Vận dụng: DẶN DÒ VỀ NHÀ
- Học thuộc phần ghi nhớ SGK
- Làm bài tập ở sách bài tập
- Đọc phần có thể em chưa biết Phần thuyết trình:
 ThiếtThiết kếkế GiáoGiáo ánán điệnđiện tửtử
 đến đây là hết!
 Xin kính chúc sức khỏe quý thầy cô!
Chúc năm mới: "An khang thịnh vượng"