Trường: TH&THCS Tân Thạnh Họ và tên GV: Bùi Thị Kim Thoa Tổ: Ngữ Văn TÊN BÀI DẠY: BÀI 19: KHỞI NGHĨA LAM SƠN (1418-1427) Môn học/Hoạt động giáo dục: LỊCH SỬ VÀ ĐỊA LÍ; Lớp: 7 Thời gian thực hiện: (4 tiết, Tuần 31,32) I. Mục tiêu bài học 1. Kiến thức - Những nét chính của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn. - Những khó khăn của nghĩa quân trong những năm đầu của cuộc khởi nghĩa. - Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử. 2. Năng lực - Năng lực chung: Năng lực giao tiếp và hợp tác; tự học; giải quyết vấn đề. II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Chuẩn bị của Giáo viên - Giáo án word và Powerpoint. - Tivi 2. Chuẩn bị của học sinh - Đọc trước sách giáo khoa và hoàn thành các nhiệm vụ được giao. - Sưu tầm tư liệu, tranh ảnh về cuộc kháng chiến chống quân Minh. III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC Hoạt động 1: XÁC ĐỊNH VẤN ĐỀ a) Mục tiêu: Giúp HS - Kết nối kiến thức từ cuộc sống vào nội dung bài học. - Xác định được vấn đề chính của nội dung bài học. b) Nội dung: GV: Chia nhóm lớp và giao nhiệm vụ. - HS quan sát hình ảnh, làm việc nhóm để trả lời câu hỏi của GV c) Sản phẩm: - HS chỉ ra cuộc khởi nghĩa Lam Sơn. d) Tổ chức thực hiện: B1: Chuyển giao nhiệm vụ (GV) đặt câu hỏi: Sau khi cuộc khởi nghĩa của Trần Quý Khoáng bị dập tắt đã nổ ra cuộc khởi nghĩa nào. B2: Thực hiện nhiệm vụ GV: Hướng dẫn HS quan sát, phân tích hình ảnh và trả lời câu hỏi. HS: Quan sát, ghi câu trả lời ra phiếu học tập. B3: Báo cáo thảo luận GV: - Yêu cầu đại diện của một vài nhóm lên trình bày sản phẩm. 2 - Hướng dẫn HS báo cáo (nếu các em còn gặp khó khăn). HS: - Đại diện trả lời câu hỏi - HS còn lại theo dõi, nhận xét, bổ sung cho nhóm bạn (nếu cần). B4: Kết luận, nhận định (GV) - Nhận xét câu trả lời của HS và chuyển dẫn vào hoạt động hình thành kiến thức mới. - Viết tên bài, nêu mục tiêu chung của bài và dẫn vào HĐ tiếp theo. HĐ 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI 1. Một số sự kiện tiêu biểu của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn a) Mục tiêu: HS có thể nêu được những nét chính của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn. b) Nội dung: GV đặt câu hỏi, HS trả lời câu hỏi của GV. c) Sản phẩm: Câu trả lời đúng của HS. d) Tổ chức thực hiện HĐ của GV và HS Nội dung Bước 1 : Gv chuyển giao nhiệm vụ học tập GV chia thành các nhóm a. Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa quan sát lược đồ 19.4 ; 19.5 ; - Sau khi giặc Minh chiếm được 19.6 nước ta chúng thiết lập bộ máy độ cùng tư liệu để trả lời các câu hỏi : hộ, thẳng tay đàn áp các cuộc - Vì sao anh hùng hào kiệt khắp nơi tụ về khởi nghĩa của nhân dân. Lê Lợi Lam Sơn ? Mục đích của họ là gì ? hào trưởng vùng Lam Sơn (Thanh - Vì sao Nguyễn Chích đề xuât kế hoạch Hóa) đã tích cực tích trữ lương chuyển địa bàn hoạt động chính của nghĩa thực, vũ khí, chờ đợi thời cơ khởi quân vào Nghệ An. Kế hoạch đó đem lại kết nghĩa và bí mật tập hợp những quả như thế nào ? người cùng chí hướng. Đông đảo - Những trận đánh nào quyết đinh chiến anh hùng hào kiệt đã tụ nghĩa về thắng của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn ? Lam Sơn trong đó có Nguyễn Trãi. Trình bày bằng sơ đồ diễn biến chính của b. Những nă đầu của cuộc khởi cuộc khởi nghĩa Lam Sơn nghĩa Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ - Nghĩa quân gặp nhiều khó khăn, học tập 3 lần rút lên núi Chí Linh. - HS chia thành các nhóm theo sự phân - Năm 1423, nghĩa quân trở về căn công của GV. cứ Lam Sơn khôi phục và phát - HS thảo luận theo nhóm, quan sát Lược triển lực lượng. đồ c. Mở rộng địa bàn hoạt động và 19.5 ; 19.6 kết hợp khai thác Tư liệu 19.3 giành những thắng lợi đầu tiên thảo luận và thực hiện nhiệm vụ vào Phiếu - Nguyễn Chích đề xuất kế hoạch học tập số 1. chuyển địa bàn hoạt động chính - GV quan sát việc tham gia hoạt động học của nghĩa quan vào Nghệ An. trên lớp của HS: d. Khởi nghĩa toàn thắng (1426- KHBD môn Lịch sử 7-Tuần 31,32 của Bùi Thị Kim Thoa năm học 2023-2024 3 + Sự tham gia của mỗi thành viên trong 1427) nhóm. * Trận Tốt Động – Chúc Động + Sự tích cực, đặt câu hỏi và trả lời của các - Tháng 11. 1426 Vương Thông thành viên trong nhóm. chỉ huy viện binh kéo đến Đông - GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết). Quan, mở cuộc tấn công đánh vào Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo Cao Bộ. luận - Nghĩa quân bố trí mai phục ở Tốt - GV mời đại diện các nhóm trình bày kết Động và Chúc Động. Quân Minh quả thảo luận nhóm trên Phiếu học rơi vào trận địa bị phục kích tổn tập số 1: Những nét chính của cuộc khởi thất nặng nề. nghĩa Lam Sơn. - Nghĩa quân thừa thắng vay hãm - GV yêu cầu các nhóm khác lắng nghe, Đông Quan và giải phóng nhiều nhận xét, nêu ý kiến khác hoặc đặt câu hỏi châu huyện cho nhóm bạn (nếu có). * Chiến thắng Chi Lăng – Xương Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện Giang nhiệm vụ học tập - Tháng 10/1427 : Vua Minh lệnh - GV nhận xét, đánh giá phần trả lời của các cho Liễu THăng và Mộc Thạnh nhóm. dẫn 15 vạn quân chia 2 ngả tiến - GV mở rộng kiến thức cho HS: vào chi viện Vương Thông. + Năm 1416, tại Lũng Nhai, một địa điểm - Tại Chi Lăng quân Minh rơi vào gần Lam Sơn, Lê Lợi cùng 18 người bạn trận địa phục kích của nghĩa quân. chiến đấu thân cận nhất làm lễ thể kết nghĩa Liễu Thăng bị chém đầu số quân anh em, nguyện một lòng đánh giặc cứu còn lại rút chạy về Xương Giang, nước... chung sức đồng lòng, giữ gìn đất nước cũng bị truy đuổi và tiêu diệt. để trong cõi được sống yên lành, nguyện sống · - Mộc Thạnh rút quân về chết có nhau, không quên lời thể sắt son”. nước sau khi nghe tin về nước sau + Sư ủng hộ của nhân dân: “Vua đến Đông khi nghe tin Liễu Thăng bị giết. Đô. Trong ba ngày đầu, nhân dân kinh, lộ và * Hội thề Đông Quan các phủ, châu, huyện cùng các tù trưởng ở - Nghĩa quân siết chặt vòng vây các biên trấn đều tấp nập đến cửa thành Đông Quan, Nguyễn Trãi quân, nguyện ra sức liều chết đánh thành viết thư dụ Vương Thông ra hàng. giặc ở - Ngày 10/12/1427 phía nam thành các nơi. Vua đem lòng thành để phủ dụ, úy Đông Quan diễn ra hội thề chấm lạo, bảo cho họ biết lẽ thuận nghịch. Phàm sĩ dứt chiến tranh dân và quân nhân đến cửa quân, vua đều nhún lời hậu lễ mà đãi, đều tùy tài cao thấp cắt đặt làm các chức. Thưởng tước để khuyến khích khiến người ta tựgắng, lại dùng hình phạt thêm vào khiến người ta tự răn. Bởi thế ai nấy đều cảm kích nguyện hết sức liều chết, cho nên đến đâu là lập được công ngay” (Viện Sử học, Nguyễn Trãi toàn tập, NXB KHBD môn Lịch sử 7-Tuần 31,32 của Bùi Thị Kim Thoa năm học 2023-2024 4 Khoa học Xã hội, Hà Nội, 1976, trang 63) 2. Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử - a) Mục tiêu: Biết được nguyên nhân thắng lợi và hiểu được ý nghĩa lịch sử của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn. b) Nội dung: - GV sử dụng KT khăn phủ bàn để tổ chức cho HS khai thác đơn vị kiến thức. - HS suy nghĩ cá nhân, làm việc nhóm và hoàn thiện nhiệm vụ. c) Sản phẩm: Phiếu học tập đã hoàn thành của HS. d) Tổ chức thực hiện HĐ của GV và HS Nội dung B1: Chuyển giao nhiệm vụ (GV) a. Nguyên nhân thắng lợi - Gv chia lớp thành 6 nhóm và yêu - Nhân dân ta có lòng yêu nước, ý cầu hs đọc mục III SGK chí bất khuất, quyết tâm giành lại Nhóm chẵn: Trình bày nguyên nhân thắng độc lập tự do. lợi của khởi ngĩa Lam Sơn. - Tất cả cá tầng lớp nhân dân đều Nhóm lẻ: Nêu ý ngĩa lịch sử của cuộc khởi đoàn kết đánh giặc, đoàn kết, ủng nghĩa Lam Sơn. hộ nghĩa quân. B2: Thực hiện nhiệm vụ - Nhờ có chiến lược, chiến thuật HS đọc SGK, suy nghĩ cá nhân và thảo luận đúng đắn, sáng tạo của bộ chỉ huy, luận nhóm. đứng đầu là Lê Lợi, Nguyễn Trãi. GV hướng dẫn, hỗ trợ các em thảo luận nhóm b. Ý nghĩa lịch sử (nếu cần). - Cuộc KN LS thắng lợi đã kết thúc B3: Báo cáo, thảo luận 20 năm đô hộ tàn bạo của nhà GV: Minh. - Yêu cầu HS trả lời, yêu cầu đại diện nhóm - Mở ra thời kỳ phát triển mới của trình bày. dân tộc- thời Lê sơ. - Hướng dẫn HS trình bày, nhận xét (nếu cần). HS: - Trả lời câu hỏi của GV. - Đại diện nhóm trình bày sản phẩm của nhóm. - HS các nhóm còn lại quan sát, theo dõi nhóm bạn trình bày và bổ sung cho nhóm bạn (nếu cần). B4: Kết luận, nhận định (GV) HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả của hs. KHBD môn Lịch sử 7-Tuần 31,32 của Bùi Thị Kim Thoa năm học 2023-2024 5 GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh. Chính xác hóa các kiến thức đã hình thành cho học sinh. 3. Hoạt động luyện tập: - Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức về cuộc khởi nghĩa Lam Sơn - Phương thức tiến hành: GV giao nhiệm vụ cho HS và chủ yếu cho làm việc cá nhân, trả lời các câu hỏi trắc nghiệm. Trong quá trình làm việc HS có thể trao đổi với bạn hoặc thầy, cô giáo. GV dùng hệ thống câu hỏi trắc nghiệm khách quan, tự luận và yêu cầu học sinh chọn đáp án đúng trả lời trên bảng con (trắc nghiệm). Câu 1: Tháng 11-1426, nghĩa quân Lam Sơn đã tiêu diệt quân Minh và giành thắng lợi vang dội ở A. Cao Bộ. B. Đông Quan. C. Tốt Động - Chúc Động. D. Ninh Kiều. KHBD môn Lịch sử 7-Tuần 31,32 của Bùi Thị Kim Thoa năm học 2023-2024 6 Câu 2: Viên tướng Minh bị quân ta phục kích và giết ở ải Chi Lăng (Lạng Sơn) là A. Liễu Thăng. B. Vương Thông. C. Mộc Thạnh. D. Lương Minh. Câu 3: Với sự thất bại của Liễu Thăng và Mộc Thạnh thì Vương Thông đã làm gi? A. Tiếp tục cho quân chiến đấu với quân ta. B. Mở hội thề Đông Quan và rút quân về nước. C. Cố thủ trong thành chờ viện binh. D. Hòa hoãn với quân ta. Câu 4: Cuộc khởi nghĩa Lam Sơn thắng lợi có ý nghĩa lịch sử gì? A. Tạo đà cho thương nghiệp trong nước phát triển mạnh. B. Kết thúc 20 năm đô hộ tàn bạo của phong kiến nhà Minh. C. Kết thúc 20 năm đô hộ tàn bạo của phong kiến nhà Nguyên. D. Thúc đẩy mối quan hệ giữa Đại Việt và Trung Quốc. 4. Hoạt động vận dụng: - Mục tiêu: Biết được nguyên nhân thắng lợi và hiểu được ý nghĩa lịch sử của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn. - Phương thức tiến hành: Các câu hỏi sau khi hình thành kiến thức mới. ? Đâu được xem là bản Tuyên ngôn Độc lập thứ 2 của dân tộc? - Dự kiến sản phẩm HS trả lời. KHBD môn Lịch sử 7-Tuần 31,32 của Bùi Thị Kim Thoa năm học 2023-2024
Tài liệu đính kèm: