Bài giảng môn Ngữ văn 7 - Thực hành Đọc - Hiểu: Sức hấp dẫn của tác phẩm hai vạn dặm dưới đáy biển (Tiết 48+49) - Nguy Thi Hue

 - Bạn có thể giới thiệu, chia sẻ những 
“Tập làm phóng viên” 
 hiểu biết về văn bản “Hai vạn dặm 
 dưới đáy biển” và những điều thích 
 thú nhất khi học văn bản? Truyện khoa học nổi 
tiếng của Giuyn- Véc-
 nơ. Tác giả đã dựa trên những thành 
tựu của khoa học và công nghệ 
cùng với những hiểu biết của mình 
và trí tưởng tượng phong phú để 
sáng tạo nên một câu chuyện kịch 
tính, li kì, hấp dẫn, mở ra một thế 
giới mới mẻ, thú vị cho độc giả. Văn bản kể về cuộc 
chiến đấu dũng cảm 
của đoàn thủy thủ 
trên tàu No-ti-lớt với 
quái vật của biển cả -
 những con bạch tuộc 
khổng lồ, hung dữ. Qua đó, độc giả thấy được lòng 
dũng cảm, kiên cường, trách 
nhiệm, tình yêu thương và tinh 
thần đồng đội của những người 
thủy thủ. Cho bạn đọc bài học sâu sắc 
về tinh thần dũng cảm, yêu 
thương, đoàn kết. Lí do yêu thích: 
Thể hiện trí tưởng 
tượng phong phú. 
Có nhiều tình tiết li kì, 
hấp dẫn. 
 Đem đến cho bạn đọc 
 bài học nhân sinh.. Tiết 48+49. THĐH 
 Ứ Ấ Ẫ Ủ Ẩ Ạ Ặ ƯỚ Đ Ể
 S C H P D N C A TÁC PH M HAI V N D M D I ÁY BI N 
 I. Đọc- tìm hiểu chung Lê Phương Liên 
1. Tác giả 
 - Lê Phương Liên, sinh năm 1951 
 - Quê quán: Hà Nội 
- Từng là cô giáo, tốt nghiệp khoa Toán - Lý trường 
Cao đẳng Sư phạm Hà Nội. 
 - Chia sẻ cách đọc văn bản và vận dụng 
 2.Tác phẩm đọc đoạn văn bản mình yêu thích. 
 - Xác định phương thức biểu đạt chính 
 của văn bản. 
 - Nêu vấn đề nghị luận. 
 - Nhan đề văn bản cho biết điều gì? - Xác 
 định bố cục văn bản và nội dung theo bố 
 cục. I. Đọc- tìm hiểu chung 
 2. Tác phẩm 
 - Thể loại: Nghị luận văn học. 
 - Phương thức biểu đạt: Nghị luận. 
 -Vấn đề nghị luận: Khát vọng của con người với biển cả mênh mông, rộng lớn, 
 giá trị nhân văn sâu sắc của cuốn tiểu thuyết vĩ đại này với hiện tại và tương lai. 
 -Bố cục: 5 phần 
 Phần 2 (Đã 
 Phần 4 (Con Phần 5 (còn 
 Phần 1 (Từ từ lâu ...của 
 Phần 3 (Ra người.... tình lại). Tác 
 đầu ... kì lạ): tác giả): 
 đời ... con người).Vị trí phẩm của 
 Giới thiệu Nghệ thuật 
 người): Sự của Véc-nơ Véc- nơ và 
 những nét xây dựng 
 sáng tạo của trên diễn đàn giá trị văn 
 đặc sắc của hình tượng 
 Véc-nơ. văn học thế chương của 
 tác phẩm. nhân vật đặc 
 giới. ông. 
 sắc. II. Đọc hiểu chi tiết 
1. Trình tự triển khai vấn đề nghị luận 
 (1) Thảo luận cặp đôi 8’ 
 - Hãy đặt câu hỏi tìm ý cho mỗi phần 
 của văn bản. ( Dựa vào gợi ý sau) 
 Phần (1) Tác phẩm “Hai vạn dặm dưới đáy biển” viết về ai, về sự kiện gì? 
 Điều gì tạo nên sự hấp dẫn của tác phẩm? 
 Phần (2) 
 Phần (3) 
 Phần (4) 
 Phần (5) PHIẾU HỌC TẬP 2 
Phần (1) Tác phẩm “Hai vạn dặm dưới đáy biển” viết về ai, về sự 
 kiện gì? Điều gì tạo nên sự hấp dẫn của tác phẩm? 
Phần (2) Yếu tố li kì và tính nhân văn được thể hiện trong “Hai vạn dặm 
 dưới đáy biển” như thế nào? 
Phần (3) Tác giả đánh giá về vốn hiểu biết và lối viết truyện của Véc-nơ 
 như thế nào? 
Phần (4) Điều cốt lõi trong “Hai vạn dặm dưới đáy biển” là gì? Đâu là 
 sức hấp dẫn của tác phẩm này? 
Phần (5) Véc-nơ còn có những tác phẩm nào? Giá trị văn chương của 
 Véc-nơ là như thế nào? II. Đọc hiểu chi tiết 
1. Trình tự triển khai vấn đề nghị luận Tác phẩm “Hai vạn 
 dặm dưới đáy 
 *Phần 1
 biển” viết về ai, về sự 
- Giới thiệu khái quát về sức hấp dẫn của tác phẩm kiện gì? Điều gì tạo 
- “Tác phẩm của nhà văn Giuyn Véc nơ hấp dẫn nên sự hấp dẫn của 
bạn đọc mọi lứa tuổi, không chỉ bởi những yếu tố li tác phẩm? 
kì mà còn bởi tính nhân văn” 
 - Và đưa dẫn chứng bằng cách tóm tắt 
 truyện: 
 Câu chuyện về cuộc hành trình bất đắc 
 dĩ của nhà nghiên cứu biển A-rôn-nác, 
 Giáo sư Viện bảo tàng Pa-ri, cùng người 
 cộng sự Công-xây và người thợ săn cá 
 voi Nét Len sau khi đột nhiên bị rơi vào 
 con tàu No-ti-lớt kì lạ. II. Đọc hiểu chi tiết 
1. Trình tự triển khai vấn đề nghị luận 
 - Yếu tố li kì và tính nhân 
 *Phần 1 
 văn được thể hiện 
- Giới thiệu khái quát về sức hấp dẫn của tác phẩm 
- “Tác phẩm của nhà văn Giuyn Véc nơ hấp dẫn trong “Hai vạn dặm dưới 
bạn đọc mọi lứa tuổi, không chỉ bởi những yếu tố li đáy biển” như thế nào? 
kì mà còn bởi tính nhân văn” 
*Phần 2: 
- Phát triển ý kiến nêu ở phần 1 bằngHình cách ảnh đưathuyền dẫn trưởng chứng Nê về-mô yếu xuất tố hiện li kì trong mà “cònHai 
bởi tính nhân văn”của tác phẩm “Haivạn vạndặm dặm dưới dướiđáy biển đáy” biểnlà một” và con khái người quát bí ẩngiá gần trị 
 như huyền thoại, chính là hình tượng anh hùng mang 
nhân văn của tác phẩm. Đọc “Hai -vạn Đã dặm từ lâu,dưới biểnđáy biển cả ”,mênh người mông, đọc dữ dội, 
 đượctư tưởngchia đầysẻ của khát sóng tác vọng giả gió Véc khám và-nơ bão .phá Thuyền cuộctố... trưởngsốngthách Nêthức-mô tất là 
Khái quát giá D/ctrị nhân về yếu tố li kì cả mộtvề nội con tâmcả người vànhững ngoại vừa ai cócảnh trímuốn vớituệ, nhânvừavượt cóvật ra tinh tự khỏi thần mảnh phiêu 
 D/c về tính nhân văn lưu, mạo hiểm. Ông đã trải qua nhiều đau khổ nên 
văn của tác phẩm sự, Giáo sưđất A- rônchật-nác hẹp, có của lẽ cũng quê chínhhương là mình để đi 
 đứng trước mọi khó khăn đều quả quyết, hành động 
 hiện thân của tác giả. 
 dũng mãnhtới nhữngvới một miềnbản lĩnh đất sáng khác suốt,... tự tin. II. Đọc hiểu chi tiết 
 ả đ ề ố ể
1. Trình tự triển khai vấn đề nghị luận Tác gi ánh giá v v n hi u 
 ế ố ế ệ ủ
 *Phần 3 bi t và l i vi t truy n c a 
 Véc-nơ như thế nào? 
 - Những nhận xét về vốn hiểu biết và cách viết sáng tạo của tác giả về Véc-nơ 
 D/c 1: Điều mà Véc-nơ ghi dấu ấn vào lịch sử thế giới chính là những sáng tạo 
 mang tính khoa học viễn tưởng về những máy móc công nghệ chưa từng hiện diện 
 trên Trái Đất; những dự cảm về không gian tận đáy biển sâu nhất. 
 D/c 2 : Với những trang viết của Véc-nơ, người đọc thán phục tầm hiểu biết sâu 
 rộng về địa lí thế giới, sự am hiểu cặn kẽ kiến thức vật lí, toán học, sinh học, lịch 
 sử, tự nhiên và xã hội. 
 D/c 3: Trên nền tảng văn hóa vững vàng, nhà văn đã để trí tưởng tượng của mình 
 thăng hoa, sáng tạo theo một mạch viết tự nhiên. Đọc những trang viết của Véc-nơ 
 ta được thưởng thức một lối kể chuyện hấp dẫn, cách tạo tình huống bất ngờ, nghẹt 
 thở, đầy kịch tính; giọng văn hài hước, dí dỏm, chan chứa tình cảm yêu thương con 
 người. II. Đọc hiểu chi tiết 
1. Trình tự triển khai vấn đề nghị luận Điều cốt lõi trong “Hai vạn 
 ặ ướ đ ể
 *Phần 4 d m d i áy bi n” là gì? 
 Đâu là sức hấp dẫn của tác 
 - Minh chứng về cuộc vật lộn giữa con người với thiên nhiên đểẩ cho thấy sức hấp 
 dẫn và tính nhân văn của tác phẩm. ph m này? 
 D/c 1: Con người tưởng như thật bé nhỏ, yếu ớt trước đại dương bao la dữ dội..... 
 nhà văn Pháp Véc-nơ đã khiến người đọc nhận ta rằng con người mới thật là dữ 
 dội, bởi con người chứa trong tâm can “một đại dương”. 
 D/c 2: Ca ngợi sức mạnh của con người, thể hiện sự hòa đồng giữa con người với 
 biển cả: con người cần biển cả, yêu biển cả, hiểu về biển cả hơn như tìm hiểu bản 
 thân mình; thể hiện tình cảm giữa con người với con người. 
 D/c 3: Véc-nơ có vốn hiểu biết sâu rộng về địa lí thế giới, am hiểu cặn kẽ về kiến 
 thức vật lí, toán học, sinh học, lịch sử, tự nhiên và xã hội... Chính những điều này 
 đã tạo nên thành công cho tác phẩm của ông II. Đọc hiểu chi tiết 
1. Trình tự triển khai vấn đề nghị luận Véc-nơ còn có những tác phẩm nào? Giá 
 ị ă ươ ủ ơ ư ế
 *Phần 5 tr v n ch ng c a Véc-n là nh th 
- Giới thiệu những tác phẩm khác của Véc-nơ và khẳngnào? định vị trí nhà văn và 
giá trị văn chương của Véc-nơ. 
 -Ngoài “Hai vạn dặm dưới đáy biển của + Những ý tưởng thiên tài 
 Véc-nơ (1870), nhiều tác phẩm của Véc- của ông về cuộc sống hiện 
 nơ như “Năm tuần trên khinh khí cầu” đại cũng như các thành tựu 
 (1863), “Vòng quanh thế giới trong 80 khoa học, công nghệ và hơn 
 ngày (1873)...đã chinh phục người đọc hết là khát vọng của con 
 khắp năm châu, khẳng định ông là nhà người mà ông đã diễn tả 
 văn đi tiên phong trong thể loại khoa học 
 dường như cho đến nay vẫn 
 viễn tưởng, một lối đi riêng trong văn 
 còn mang tính thời sự. 
 học thế giới. 1. Trình tự triển khai vấn đề nghị luận 
*Phần 1: Giới thiệu khái quát về sức hấp dẫn của tác phẩm 
*Phần 2: Phát triển ý kiến nêu ở phần 1 bằng cách đưa dẫn chứng về yếu tố li kì mà còn bởi 
tính nhân văn”của tác phẩm “Hai vạn dặm dưới đáy biển” và khái quát giá trị nhân văn của 
tác phẩm. 
*Phần 3:Những nhận xét về vốn hiểu biết và cách viết sáng tạo của tác giả về Véc-nơ 
*Phần 4: Minh chứng về cuộc vật lộn giữa con người với thiên nhiên để cho thấy sức hấp dẫn 
và tính nhân văn của tác phẩm 
*Phần 5: Giới thiệu những tác phẩm khác của Véc-nơ và khẳng định vị trí nhà văn và giá trị 
văn chương của Véc-nơ. 
*Nhận xét: Các đoạn văn tập trung làm rõ vấn đề nghị luận. 
- Đoạn 1: Nêu vấn đề nghị luận. 
- Đoạn 2,3,4: Chứng minh vấn đề nghị luận qua hệ thống dẫn chứng, lí lẽ. 
- Đoạn 5: Nhận xét, khẳng định, liên hệ mở rộng vấn đề. 2. Giá trị tác phẩm: 
 a. Giá trị nhân văn tác phẩm của Véc-nơ. 
 Hình tượng anh hùng Nhân vật tự sự- 
 mang tư tưởng của tác giả giáo sư A-rôn-
 là thuyền trưởng Nê-mô: nác: khát vọng 
 trải qua nhiều đau khổ nên khám phá cuộc 
 đứng trước mọi khó khăn sống cả về nội 
 đều quả quyết hành động tâm và ngoại 
 dũng mãnh với một bản cảnh. 
 lĩnh sáng suốt. 2. Giá trị tác phẩm: 
 b. Giá trị nhận 
 thức 
 Văn bản này giúp ta hiểu thêm về văn 
 bản Bạch tuộc nó không chỉ là một câu 
 chuyện phiêu lưu, mạo hiểm, mang lại cho ta 
 những cảm xúc nhất thời, hơn hết nó mang ý 
 nghĩa nhân văn sâu sắc thể hiện khao khát 
 muốn tìm hiểu, muốn sống chung với biển cả 
 của nhân loại. III. Tổng kết 
1. Nội dung 
 Văn bản cho người đọc hiểu hơn về nội dung, nhân vật, sự 
 sáng tạo trong tác phẩm “Hai vạn dặm dưới đáy biển”. Qua 
 đó, người đọc cũng hiểu rõ hơn về tác giả và vị trí của ông 
 trên diễn đàn văn học thế giới. 
 Văn bản này giúp ta hiểu thêm về văn bản “Bạch tuộc” nó 
 không chỉ là một câu chuyện phiêu lưu, mạo hiểm, mang lại 
 cho ta những cảm xúc nhất thời, hơn hết nó mang ý nghĩa 
 nhân văn sâu sắc, thể hiện khao khát muốn tìm hiểu, muốn 
 sống chung với biển cả của nhân loại.