Bài giảng Ngữ văn 7 - Tiết 54, Bài: Điệp ngữ - Trần Thị Ánh

 CHÀO MỪNG QUÝ 
 THẦY CÔ VỀ 
DỰ GiỜ THĂM LỚP 7B
 Giáo viên:Trần Thị Ánh
 Bộ môn:Ngữ Văn KIỂM TRA MIỆNG
 Câu 1:Thế nào thành ngữ? Giải nghĩa 
? thành ngữ “ nhanh như chớp”. 
 Câu2: Nhìn hình, đoán thành ngữ
 Gạo KIỂM TRA MIỆNG
Câu 1:Thành ngữ là loại cụm từ có cấu tạo cố định, biểu thị 
một ý nghĩa hoàn chỉnh. 
Nhanh như chớp: Rất nhanh.
 Câu 2:
 Gạo
 Nước mắt cá sấu Chuột sa chĩnh gạo Tiết 54
Bài:
ĐIỆP NGỮ Tiết 54: ĐIỆP NGỮ
1, Điệp ngữ và tác dụng 
của điệp ngữ:
* Ví dụ: Khổ đầu: Khổ cuối:
Trên đường hành quân xa Cháu chiến đấu hôm nay
Dừng chân bên xóm nhỏ Vì lòng yêu Tổ quốc
Tiếng gà ai nhảy ổ: Vì xóm làng thân thuộc
“Cục cục tác cục ta” Bà ơi, cũng vì bà
Nghe xao động nắng trưa Vì tiếng gà cục tác
Nghe bàn chân đỡ mỏi Ổ trứng hồng tuổi thơ.
Nghe gọi về tuổi thơ
 Ở khổ đầu và khổ cuối 
 Việc lặp đi lặp bài thơ Tiếng gà trưa có 
 lại từ ngữ như những từ ngữ nào được 
 thế có tác dụng lặp đi lặp lại?
 gì? Tiết 54: ĐIỆP NGỮ
I. Điệp ngữ và tác dụng 
của điệp ngữ:
• Ví dụ:
- Nghe: Nhấn mạnh cảm 
giác khi nghe tiếng gà trưa.
- Vì: Nhấn mạnh nguyên 
nhân chiến đấu của 
người chiến sĩ. Tiết 54: ĐIỆP NGỮ
BÀI TẬP BỔ SUNG:
1. Xác định những từ được lặp lại trong khổ thơ sau 
và cho biết chúng khác các ví dụ trên ở chỗ nào? Tác
 dụng của việc lặp lại từ ngữ đó?
 - Hồ Chí Minh muôn năm!
 - Hồ Chí Minh muôn năm! Một câu.
 -Hồ Chí Minh muôn năm!
 +Phút giây thiêng liêng anh gọi Bác ba lần. ( Tố Hữu)
 => Tác dụng: Nhấn mạnh hình ảnh vĩ đại của Hồ Chí 
 Minh . Tiết 54: ĐIỆP NGỮ
I. Điệp ngữ và tác dụng ?Cách lặp từ 
của điệp ngữ: Xác ngữĐịnh như từ đượcvậy gọi lặp đi 
* Ví dụ: lặp lạilà điệptrong ngữ. câu Vậysau và 
- Nghe: Nhấn mạnh cảm cho biếtthế đónào có là phải điệp là 
giác khi nghe tiếng gà trưa. điệp ngữngữ? không? Tác dụng 
- Vì: Nhấn mạnh nguyên Bạn Ngọccủa điệp là một ngữ? lớp 
nhân chiến đấu của trưởng gương mẫu
người chiến sĩ. bạn Ngọc rất học giỏi 
 nêncả lớp ai cũng đều rất 
 quý mến bạn Ngọc. Tiết 54: ĐIỆP NGỮ
1, Điệp ngữ và tác dụng 
của điệp ngữ:
* Ví dụ:
- Nghe: Nhấn mạnh cảm 
giác khi nghe tiếng gà trưa.
- Vì: Nhấn mạnh nguyên 
nhân chiến đấu của 
người chiến sĩ.
* Ghi nhớ 1: SGK/152 Tiết 54: ĐIỆP NGỮ
1, Điệp ngữ và tác dụng So sánh điệp ngữ 
của điệp ngữ: trong khổ đầu của bài 
* Ghi nhớ 1: SGK/152 “Tiếng gà trưa” với 
2, Các dạng điệp ngữ: điệp ngữ trong hai 
 đoạn thơ dưới đây, tìm 
 đặc điểm của mỗi 
 dạng? a/ Anh đã tìm em rất lâu, rất lâu
Cô gái ở Thạch Kim Thạch Nhọn
Khăn xanh, khăn xanh phơi đầy lán sớm
Sách giấy mở tung trắng cả rừng chiều.
[ ]
Chuyện kể từ nỗi nhớ sâu xa
Thương em, thương em, thương em, biết mấy. 
 ( Phạm Tiến Duật)
 ĐN: Nối tiếp b/ Cùng trông lại mà cùng chẳng thấy
Thấy xanh xanh những mấy ngàn dâu Điệp ngữ: 
 Chuyển tiếp 
 Ngàn dâu xanh ngắt một màu
Lòng chàng ý thiếp ai sầu hơn ai ? 
-Trên đường hành quân xa
Dừng chân bên xóm nhỏ
Tiếng gà ai nhảy ổ:
“Cục cục tác cục ta”
Nghe xao động nắng trưa
Nghe bàn chân đỡ mỏi Điệp ngữ: Cách 
Nghe gọi về tuổi thơ quãng Tiết 54: ĐIỆP NGỮ
1, Điệp ngữ và tác dụng 
của điệp ngữ:
 ? Kể tên các 
* Ghi nhớ 1: SGK/152
 dạng điệp ngữ?
2, Các dạng điệp ngữ:
* Ghi nhớ 2: SGK/152.
 - Điệp ngữ cách quãng
 - Điệp ngữ nối tiếp.
 - Điệp ngữ chuyển tiếp ( 
 điệp ngữ vòng). BÀI TẬP: Xác định điệp ngữ trong những ví dụ sau 
đây và cho biết nó thuộc dạng điệp ngữ nào? 
1. Một bếp lửa chờn vờn sương sớm, Điệp ngữ 
 Một bếp lửa ấp iu, nồng đượm cách 
 Cháu thương bà biết mấy nắng mưa quãng.
2. Những lúc say sưa cũng muốn chừa, Điệp ngữ 
 Muốn chừa nhưng tính lại hay ưa, chuyển 
 Hay ưa nên nỗi không chừa được tiếp.
 Chừa được nhưng mà cũng chẳng chừa!
3. Dày hạt mưa, mưa, mưa chẳng dứt. Điệp ngữ 
 nối tiếp.
 a, Điệp ngữ cách quãng (ĐN vòng):là 
là phép điệp ngữ người ta sắp xếp các từ phép điệp ngữ người ta sắp xếp các từ 
ngữ được điệp giãn cách nhau, tạo ấn ngữ được điệp giãn cách nhau, tạo ấn 
 tượng nổi bật và tạo tính nhạc.
tượng nổi bật và tạo tính nhạc. 
 b, Điệp ngữ nối tiếp (ĐN vòng) :là phép 
 điệp ngữ mà người ta sắp xếp các từ 
 ngữ được điệp liên tiếp nhau, tạo ấn 
 tượng mới mẻ có tính chất tăng tiến.
 c, Điệp ngữ chuyển tiếp ( ĐN vòng): là phép 
 điệp ngữ mà ở đó từ ngữ được điệp nằm 
 cuối câu trên chuyển xuống đầu câu dưới 
 tiếp với nó, làm câu văn, thơ liền nhau như 
 một đợt sóng, khắc sâu ấn tượng. Tiết 54: ĐIỆP NGỮ
1, Điệp ngữ và tác dụng 
của điệp ngữ:
* Ghi nhớ 1: SGK/152 THẢO LUẬN NHÓM:
2, Các dạng điệp ngữ: Nhóm 1: Bài tập 1
• Ghi nhớ 2: SGK/152. Nhóm 2: Bài tập 2
II, Luyện tập: Nhóm 3: Bài tập 3 Tiết 54: ĐIỆP NGỮ
Bài tập 1:SGK/153.
 Đoạn 1: Đoạn 1: Một dân tộc đã 
 gan góc chống ách nô lệ 
 a) dân tộc đã gan góc, của Pháp hơn tám mươi 
 năm nay, dân tộc năm nay, một dân tộc đã 
 đó phải được: 
 gan góc đứng về phe Đồng 
 Nhấn mạnh ý dân 
 tộc ta phải được tự minh chống phát xít mấy 
 do, độc lập, xứng năm nay, dân tộc đó phải 
 đáng được tự do, được tự do ! Dân tộc đó 
 độc lập. phải được độc lập.
 (Hồ Chí Minh) b ,
 Người ta đi cấy lấy công,
 Tôi nay đi cấy còn trông nhiều bề.
 Trông trời, trông đất, trông mây,
 Trông mưa, trông nắng, trông ngày, trông đêm.
 Trông cho chân cứng đá mềm,
 Trời êm, biển lặng mới yên tấm lòng.
 ( Ca dao , )
 Điệp ngữ: Đi cấy, trông.
Lặp lại “đi cấy”: nhấn mạnh công việc làm của người nông dân.
“Trông” biểu hiện sự lo lắng của người nông dân mong mưa 
thuận gió hòa, thời tiết thuận lợi cho việc làm ruộng của người 
nông dân. Tiết 54: ĐIỆP NGỮ
Bài tập 2: Bài tập 2: Tìm điệp 
-Xa nhau: điệp ngữ ngữ trong đoạn văn sau 
cách quãng. và nói rõ đấy là những 
-Một giấc mơ: dạng điệp ngữ gì?
điệp ngữ chuyển tiếp. Vậy mà giờ đây, anh em 
 tôi sắp phải xa nhau. Có 
 thể sẽ xa nhau mãi mãi.
 Lạy trời đây chỉ là một 
 giấc mơ. Một giấc mơ 
 thôi. ( Khánh Hoài)