Bài giảng Ngữ văn 7 - Tiết 63, Văn bản: Mùa xuân của tôi

 TIẾT 63. Văn bản:
 MÙA XUÂN CỦA TÔI 
 Vũ Bằng I. Đọc, tìm hiểu chung:
1.Tác giả
 -Vũ Bằng (1913- 1984) sinh tại Hà Nội.
 -Là nhà văn, nhà báo sáng tác từ trước 
 Cách mạng tháng Tám 1945. Năm 1954 
 ông vào Sài Gòn viết văn, làm báo, hoạt 
 động cách mạng.
 -Sở trường: truyện ngắn, tùy bút, bút kí. I. Đọc, tìm hiểu chung:
1.Tác giả
 - huê tình: chỉ tình yêu trai gái. 
2.Tác phẩm. - phong: còn chụm lại, chưa tách nở ra.
Thể Tùy bút - văn xuôi trữ tình, 
Phương thức biểu đạt chính: Biểu cảm I. Đọc, tìm hiểu chung:
1.Tác giả
2.Tác phẩm.
-Xuất xứ: 
+Trích từ thiên tùy bút 
“Tháng giêng mơ về 
trăng non và rét ngọt” 
trong tập tùy bút - bút 
kí “Thương nhớ mười 
hai”. THÁNG GIÊNG: M¬ vÒ tr¨ng non rÐt ngät
THÁNG HAI:T¬ng t hoa ®µo
THÁNG BA: RÐt nµng B©n
THÁNG TƯ: M¬ ®i t¾m suèi Mêng
THÁNG NĂM:Nhí nhãt, mËn, rîu nÕp vµ l¸ mãng
THÁNG SÁU:ThÌm nh·n Hng Yªn
THÁNG BẢY: Ngµy r»m x¸ téi vong nh©n
THÁNG TÁM: Ng« §ång nhÊt diÖp l¹c
 Thiªn h¹ céng tri thu
THÁNG CHÍN: G¹o míi chim ngãi
THÁNG MƯỜI: Nhí giã bÊc, ma phïn
THÁNG MỘT: Th¬ng vÒ nh÷ng ngµy nhÓ bäng con 
 rËn rång
THÁNG CHẠP: Nhí ¬i chî tÕt - Hoàn cảnh ra đời:
+ Sáng tác trong 
hoàn cảnh đất nước 
bị chia cắt,tác giả 
phải sống xa quê 
hương. + Phần 1: “Tự nhiên mê luyến mùa xuân”
 => Tình cảm của con người đối với mùa xuân
+ Phần 2: Tiếp-> mở hội liên hoan”
 => Cảm nhận về cảnh sắc và không khí mùa xuân đất Bắc.
+ Phần 3: còn lại: 
=> Cảm nhận về mùa xuân sau rằm tháng giêng Tự nhiên như thế : ai cũng chuộng 
mùa xuân. Mà tháng giêng là tháng 
đầu của mùa xuân ,người ta càng 
trìu mến , không có gì lạ hết. Ai bảo 
được non đừng thương nước, bướm 
đừng thương hoa, trăng đừng thương 
gió; ai cấm được trai thương gái, ai 
cấm được mẹ yêu con; ai cấm được 
cô gái còn son nhớ chồng thì mới hết 
được người mê luyến mùa xuân.
=> Khẳng định tình yêu của con 
người đối với mùa xuân là tình cảm 
tự nhiên. Liệt kê sóng đôi Điệp ngữ
 non - nước đừng thương
 bướm - hoa đừng thương
 trăng - gió đừng thương
 trai - gái ai cấm được
 mẹ -con ai cấm được
 gái còn son - chồng ai cấm được
=>Khẳng định tình yêu của con người
 đối với mùa xuân như một quy luật tất yếu. * Thiên nhiên :
+ Thời tiết: mưa riêu riêu, gió lành lạnh 
+ Âm thanh: tiếng nhạn kêu trong đêm xanh 
 => Mang nét đặc trưng của đất Bắc.
* Không khí sinh hoạt:
+ Tiếng trống chèo vọng lại, câu hát huê tình của cô gái đẹp 
như thơ mộng.
+ Không khí gia đình đoàn tụ trên kính dưới nhường.
+ Trước bàn thờ Phật, thờ Thánh, thờ tổ tiên lòng anh ấm lạ ấm 
lùng
 => thiêng liêng, đầm ấm. * Sức sống của thiên nhiên và con người:
+ Làm cho người ta muốn phát điên lên.
+ Nhựa sống trong người căng lên như máu căng 
lên trong lộc của loài nai, như mầm non của cây 
cối, nằm im mãi không chịu được,phải trồi ra thành 
cái lá nhỏ li ti .
+ Tim người ta dường như trẻ hơn ra đập 
mạnh hơn.
+ Y như như những con vật nằm thu hình một 
nơi trốn rét thấy nắng ấm trở về thì lại bò ra 
để nhảy nhót kiếm ăn, anh cũng “ sống” lại, 
thèm khát yêu thương thực sự.
+ Trong lòng thì cảm như có không biết bao nhiêu 
là hoa mới nở, bướm ra ràng mở hội liên hoan.
 Sử dụng từ ngữ so sánh, nhân hóa đặc sắc, từ ngữ biểu cảm tinh tế
 Gợi lên sức sống mãnh liệt. •Thiên nhiên 
+ Đào hơi phai nhưng nhụy vẫn còn phong
+ Cỏ không mướt xanh .nhưng trái lại nức một mùi hương man mác.
+ Mưa xuân thay thế cho mưa phùn. 
+ Trên nền trời trong trong có những làn sáng hồng hồng như cánh con 
ve mới lột. 
+ Ong bay đi kiếm nhị hoa. * Thiên nhiên * Con người: * Cuộc sống:
+ Đào hơi phai nhưng nhụy 
 + yêu mùa xuân + Bữa cơm giản dị: cà om 
vẫn còn phong
 nhất là sau rằm với thịt thăn điểm lá tía tô , 
+ Cỏ không mướt xanh tháng giêng bát canh trứng cua vắt chanh 
 .nhưng trái lại nức một + rạo rực một niềm ăn mát như quạt vào lòng.
mùi hương man mác.
 vui sáng sủa. + Trò vui tạm thời kết thúc: 
+ Mưa xuân thay thế cho nhường chỗ cho cuộc sống 
mưa phùn. êm đềm thường nhật
+ Trên nền trời trong trong 
có những làn sáng hồng 
hồng như cánh con ve mới 
lột 
+ Ong bay đi kiếm nhị hoa.
 => Giọng điệu sâu lắng, từ ngữ tinh tế. 
 Bức tranh xuân tươi mới, sáng sủa, bình dị, ấm áp.