Giáo án Lịch sử 8 - Tuần 18 - Năm học 2020-2021

 Tuần :16 Ngày soạn: 25/12/2020
Tiết: 31
 Chương IV: ĐẠI VIỆT THỜI LÊ SƠ(TK XX ĐẦU TK XVI)
 Bài 18: CUỘC KHÁNG CHIẾN CỦA NHÀ HỒ VÀ PHONG TRÀO KHỞI NGHĨA 
 CHỐNG QUÂN MINH ĐẦU THẾ KỈ XV
I Mục tiêu:
 1. Kiến thức, kĩ năng, thái độ:
 *Kiến thức: 
 - Trình bày được âm mưu bành trướng và những thủ đoạn thống trị của nhà Minh.
 - Tường thuật diễn biến cuộc k/c của nhà Hồ và hai cuộc k/n tiêu biểu của quí tộc Trần 
là Trần Ngỗi và Trần Quí Khoáng.
 *Kĩ năng: 
 Rèn luyện kĩ năng phân tích so sánh, đối chiếu các sự kiện lịch sử.
 *Thái độ: 
 Bồi dưỡng cho hs tinh thần bất khuất chống áp bức bóc lột và lòng yêu nước, tự hào 
dân tộc, biết ơn tổ tiên và ý thức kế thừa truyền thống dân tộc trong công cuộc bảo vệ Tổ 
quốc.
2. Năng lực, phẩm chất cần hình thành và phát triển cho học sinh:
 - Năng lực tự học; năng lực giải quyết vấn đề; năng lực tư duy sáng tạo; năng lực hợp 
tác; năng lực giao tiếp;...
 - Phẩm chất: Tự lập, tự tin, tự chủ
II Chuẩn bị:
 GV: - GA, SGK, hệ thống pp, câu hỏi,..
 - Chuẩn kiến thức
 HS: SGK,SGC, trả lời các câu hỏi, soạn bài
III.Tổ chức các hoạt động dạy học:
 1. Ổn định lớp: (1p)
 2. Kiểm tra bài cũ: (2p)
 Nêu những cuộc k/c và những trận đánh tiêu biểu của nd ta thời Lý, Trần.
 3. Nội dung bài mới: (33p) 
 * HĐ1. HĐ tìm hiểu thực tiển.
 ----> Biết được âm mưu bành trướng và những thủ đoạn thống trị của nhà Minh.
Cuộc k/c của nhà Hồ và hai cuộc k/n tiêu biểu của quí tộc Trần là Trần Ngỗi và Trần Quí 
Khoáng.
 * HĐ2. HĐ hình thành kiến thức mới.
 Hoạt động của GV- HS SP hoạt động của HS Kết luận của GV
 Kiến thức 1: 11p 1. Cuộc xâm lược của quân 
 Cuộc xl của quân Minh và Minh và sự thất bại của nhà 
sự thất bại của nhà Hồ Hồ:
- Nhà Minh đã vào xl nước ta - Nêu lực lượng quân - 11.1406, Trương Phụ dẫn 20 
với lực lượng ntn? Minh sang xl nước ta. vạn quân chia làm 2 cánh vào 
- Có phải quân Minh xl nước - Chúng chỉ mượn cớ nước ta.
ta là do nhà Hồ cướp ngôi giúp nhà Trần thực - Nhà Hồ cho quân rút lui về bờ 
nhà Trần không? chất là để hiện âm mưu nam sông Nhị, cố thủ ở thành Đa 
- Cuộc xl của chúng diễn ra đô hộ nước ta. Bang.
ntn? - Nêu diễn biến quá - Cuối tháng 01, quân Minh trình xl nước ta. chiếm Đa Bang, chiếm Đông Đô, 
 nhà Hồ rút về Tây Đô.
 - 4.1407, quân Minh chiếm Tây 
 Đô, nhà Hồ chạy về Hà Tĩnh. 
 - 6.1407 Hồ Quý Ly bị bắt. Cuộc 
 k/c thất bại.
- Tại sao cuộc k/c của nhà - Do đường lối k/c sai * Nguyên nhân: do đường lối k/c 
Hồ thất bại nhanh chóng? lầm, không đk được sai lầm, không đk được toàn dân.
 toàn dân 
 Kiến thức 2: 10 2. Chính sách cai trị của nhà 
 Tìm hiểu chính sách cai trị Minh:
của nhà Minh: - Thiết lập chính quyền thống trị 
- Hãy nêu những c/s cai trị - Nêu những c/s cai trị trên khắp cả nước.
của nhà Minh đối với nd ta. của nhà Minh đối với - Đổi tên nước ta thành quận 
 nd ta. Giao Chỉ và sáp nhập vào TQ.
- Tại sao chúng lại đốt sách - Nhằm xóa hết các dấu - Thi hành c/s đồng hóa triệt để. 
của ta hoặc đem về TQ? vết ls, thành tựu văn - Bóc lột dân ta hàng trăm thứ 
 hóa của dt ta, biến nd thuế tàn bạo.
- Theo em, những c/s cai trị ta thành kẻ ngu dốt, lạc - Tàn phá các công trình văn 
đó nhằm một mục đích duy hậu để dễ cai trị. hóa, ls, đốt sách hoặc đem về 
nhất là gì? - Đồng hóa, biến dân ta TQ.
 thành một bộ phận của => XH nước ta bị khủng hoảng 
 nhà Minh. sâu sắc, đ/n bị tàn phá, lạc hậu, 
 Kiến thức 3: 12p nd lầm than.
 Tìm hiểu td, ý nghĩa cải 
cách của Hồ Quý Ly 3. Những cuộc khởi nghĩa của 
---> Cho hs đọc phần chữ in - Đọc phần chữ in quý tộc nhà Trần:
nghiêng nghiêng * Khởi nghĩa của Trần Ngỗi 
- Hãy kể tên một số cuộc k/n - Kể tên một số cuộc (1407-14090):
của nd ta chống quân Minh k/n của nd ta chống - Đầu 1408, ông kéo quân vào 
- Trong số đó có hai cuộc k/n quân Minh Nghệ An được Đặng Tất và 
tiêu biểu nhất là của ai? - Trần Ngỗi và Trần Nguyễn Cảnh Chân hưởng ứng.
 Quí Khoáng - 12.1408 đánh thành Bô Cô 
- Hãy tường thuật diễn biến - Tường thuật diễn biến (NĐ)
cuộc k/n của Trần Ngỗi. cuộc k/n của Trần - Trần Ngỗi nghe lời dèm pha 
 Ngỗi. giết hại Đặng Tất và Nguyễn 
 - Trình bày Cảnh Chân k/n tan rã dần.
 * Khởi nghĩa Trần Quí 
- Hãy trình bày vắn tắt diễn - Trình bày vắn tắt diễn Khoáng (1409-1414):
biến cuộc k/n Trần Quí biến cuộc k/n Trần Quí - Con của Đặng Tất và Nguyễn 
Khoáng. Khoáng. Cảnh Chân đưa Trần Quí 
 Khoáng lên ngôi vua lấy hiệu là 
- Các cuộc k/n này đều thất - Do thiếu phối hợp, Trùng Quang đế.
bại là do nguyên nhân nào? chưa tạo được một - Khởi nghĩa pt từ Thanh Hóa 
 phong trào rộng lớn. đến Hóa Châu.
 - 8.1413, quân Minh tăng cường 
 đàn áp ----> K/n thất bại * HĐ 3. HĐ luyện tập: 3p
 - Có phải quân Minh xl nước ta là do nhà Hồ cướp ngôi nhà Trần không? 
 - Tại sao chúng lại đốt sách của ta hoặc đem về TQ?
 * HĐ 4. HĐ vận dụng và mở rộng: 2p
 ---->- Theo em, chính sách cai trị của nhà Minh nhằm mục đích gì? 
 4. Hướng dẫn về nhà và hoạt động nối tiếp: 2p
 - Học kĩ bài đã học
 - Ôn lại tất cả các bài trong chương III để tiết sau làm BTLS.
 ----> Phát đề cương ôn tập KTHKI
IV. Đánh giá nội dung bài học: 2p
 ----> Tại sao cuộc khởi nghĩa Trần Quí Khoáng (1409-1414) bị thất bại, nguyên nhân 
nào?
V. Rút kinh nghiệm:
 .. .
 ... 
 .......
 . ......
 Tuần :16 Ngày soạn: 25/12/2020 
Tiết: 32
 Bài 17: ÔN TẬP CHƯƠNG II VÀ III
I Mục tiêu:
 1. Mục tiêu, kiến thức, kĩ năng:
*Kiến thức:
 - Học sinh ôn lại những kiến thức trọng tâm ở chương III mà các em đã học thông qua 
việc làm các BTLS.
 - Lập niên biểu và kể tên các cuộc kháng chiến, nhân vật lịch sử tiêu biểu trong các 
cuộc kháng chiến.
*Kĩ năng: 
 Phân tích so sánh, đối chiếu các sự kiện lịch sử.
 *Thái độ: 
 Với tinh thần sáng tạo trong xây dựng đất nước. Lòng yêu nước, tự hào dân tộc, biết ơn 
tổ tiên và ý thức kế thừa truyền thống dân tộc trong công cuộc xây dựng Tổ quốc.
 2. Năng lực, phẩm chất cần hình thành và phát triển cho học sinh:
 - Năng lực tự học; năng lực giải quyết vấn đề; năng lực tư duy sáng tạo; năng lực hợp 
tác; năng lực giao tiếp;...
 - Phẩm chất: Tự lập, tự tin, tự chủ
II Chuẩn bị:
 GV: - GA, SGK,TLTK, H.thống pp
 - Chuẩn kiến thức
 - Các câu hỏi
 HS: SGK, SGC, Bài soạn, trả lời các câu hỏi
III.Tổ chức các hoạt động dạy học:
 1. Ổn định lớp: (1p)
 2. Kiểm tra bài cũ :(2p)
 --->Hãy nêu những tiến bộ và hạn chế trong cải cách của Hồ Quý Ly.
 3. Nội dung bài mới: (33p) 
 * HĐ1. HĐ tìm hiểu thực tiển.
 ----> Nắm được tiến trình lịch sử nước Đại Việt, quá trình đấu tranh, bảo vệ, xây dựng 
đất nước
 * HĐ2. HĐ hình thành kiến thức mới.
 Hoạt động Hoạt động 
 Kết luận của GV
 của GV của HS
 K.thức 1.10p 1. Lập niên biểu các cuộc k/c thời Lý, Trần:
 Trận đánh Nhân vật lịch 
 Cuộc k/c Thời gian
 -Theo sự hd -Thảo luận tiêu biểu sử tiêu biểu
 chuẩn bị sẵn nhóm. Nhiều trận 
 ở nhà-->GV Chống diễn ra trên 
 Năm 981 Lê Hoàn
 hướng dẫn Tống sông Bạch 
 học sinh lập - Theo sự hd Đằng
 niên biểu các chuẩn bị sẵn 
 cuộc k/c trời ở nhà, các tổ Lần 1: 1258 Phản công lớn Trần Thủ Độ
 Lý- Trần về lên trình bày ở Đông Bộ tgian, các nd ôn tập Đầu
trận đánh Chống Tây Kết, Hàm Trần Nhân 
lớn, các nhân Mông - Tử, Chương Tông, Trần 
vật ls tiêu Nguyên Lần 2: 1285 Dương, Thăng Quốc Tuấn, 
biểu. Long Trần Quang 
 Khải
 Trần Nhân 
 Trận Vân Đồn, Tông, Trần 
 Lần 3: Trận chiến Quốc Tuấn, 
 1287-1288 trên sông Bạch Trần Quang 
 Đằng Khải, Trần
 Khánh Dư.
K.thức2. 11p
 2. Những thành tựu chính về kinh tế:
- Theo sự hd Lĩnh vực Những thành tựu chính
chuẩn bị sẵn Thủy lợi - Nhà Lý chú ý tiến hành đào kênh mương, 
ở nhà, gv - làm theo khai ngòi, đắp đê phòng lụt.
chia nhóm nhóm: lập - Nhà Trần tiến hành đắp đê, đào sông, 
cho các em bảng tổng nạo vét kênh, đặt chức Hà đê sứ.
lập bảng kết những Khai - Nhà Lý khuyến khích khai hoang.
tổng kết thành tựu đã hoang - Nhà Trần: công cuộc khai khẩn đất hoang, 
những thành đạt về kinh lập làng xã được mở rộng; quí tộc chiêu tập 
tựu đã đạt về tế: thủy lợi, dân nghèo khai hoang, lập điền trang.
kinh tế: thủy khai hoang, Thủ - Nhà Lý: nghề dệt, gốm, xd đền đài, nhà 
lợi, khai TCN, thương công cửa rất pt; các nghề làm trang sức vàng bạc, 
hoang, nghiệp lên nghiệp làm giấy, đúc đồng, rèn sắt được mở rộng. 
TCN,thương trình bày. Có các công trình nổi tiếng như chuông Quy 
nghiệp. Điền, tháp Báo Thiên.
 - Nhà Trần: TCN do NN trực tiếp quản lí rất 
 pt và mở rộng như gốm tráng men, dệt vải, 
 chế tạo vũ khí, đóng thuyền,..
 Thương - Nhà Lý: việc mua bán trong nước và với 
 nghiệp nước ngoài được mở mang hơn trước. Vân 
 Đồn là nơi buôn bán sầm uất.
 - Nhà Trần: buôn bán tấp nập, chợ mọc lên ở 
 nhiều nơi. Thăng Long là trung tâm ktế sầm 
 uất của cả nước.
 Việc buôn bán với nước ngoài được đẩy 
 mạnh qua cảng Vân Đồn.
 3.Những thành tựu về văn hóa-giáo dục, đạo Phật, thi 
K.thức 3.12p cử, chữ Nôm, kiến trúc, điêu khắc:
- HD hs ôn - Nhắc lại Lĩnh vực 
 Thành tựu qua các thời kì
lại những những thành văn hóa
thành tựu về tựu về về Tư - Thời Lý: các vua và nd rất sùng đạo Phật
văn hóa- văn hóa- tưởng, - Thời Trần: đạo Phật pt nhưng không bằng giáo dục, giáo dục, tôn giáo thời Lý; đạo Nho ngày càng pt
 đạo Phật, đạo Phật, thi - Thời Lý: 1070 xây Văn Miếu, 1075 mở 
 thi cử, chữ cử, chữ khoa thi đầu tiên, 1076 mở Quốc tử giám. 
 Nôm, kiến Nôm, kiến NN quan tâm đến gd. VH chữ Hán bước đầu 
 Văn hóa-
 trúc, điêu trúc, điêu pt.
 giáo dục, 
 khắc khắc - Thời Trần: Quốc tử giám được mở rộng, 
 thi cử
 các lộ phủ đều có trường học, tổ chức các 
 khoa thi ngày càng nhiều. VH chữ Hán pt 
 mạnh, Vh chữ Nôm bước đầu pt.
 Chữ Nôm - Thời Lý chưa có chữ Nôm.
 - Thời Trần: chữ Nôm bước đầu phát triển.
 Kiến trúc- - Thời Lý: pt với phong cách ng/th đa dạng, 
 điêu khắc linh hoạt như Chùa Một Cột, tượng Phật A-
 di-đà, rông thời Lý.
 - Thời Trần: có các công trình nổi tiếng 
 nhưthasp Phổ Minh, thành Tây Đô. 
 * HĐ 3. HĐ luyện tập: 3p
 - Chính sách, biện pháp để đẩy mạnh phát triển nông nghiệp, TCN, TN,..
 - Những thành tựu về GD,VH,XH
 * HĐ 4. HĐ vận dụng và mở rộng: 2p
 ---> Về GD-VH. Nhà trần đã có những chính sách gì để duy trì, phát triển ? 
 4. Hướng dẫn về nhà và hoạt động nối tiếp: 2p
 - Về nhà học lại bài, soạn bài: Cuộc kháng chiến của nhà Hồ 
 - Lưu ý các câu hỏi cuối các nội dung bài học
IV. Đánh giá nội dung bài học: 2p
 ----> HS cần hiểu được các thành tựu văn hóa- giáo dục thời Trần
V. Rút kinh nghiệm:
 .. ... 
 . .. ..
 .
 .. . .. Tổ ký duyệt Tuần 18
 Ngày: 30/12/2020
- ND:
- PP:
- HT:
 Nguyện Thị Định